یک گیاه و این همه خاصیت؟! آشنایی با خواص شیرین بیان

خواص شیرین بیان

ریشه شیرین بیان لیست بلند بالایی از کاربردهای ثابت شده دارد و شاید یکی از گیاهان دارویی باشد که بیشترین بررسی روی آن صورت گرفته است. این گیاه برای رفع بسیاری از بیماری‌ها به کار می‌رود، از جمله آسم، ناراحتی پای ورزشکاران، طاسی، بوی بد بدن، آماس کیسه‌های مفصلی، آفت دهان، خستگی مزمن، افسردگی، سرماخوردگی و آنفولانزا، سرفه، شوره سر، نفخ، ورم و التهاب لثه، پوسیدگی دندان، نقرس، سوزش قلب یا معده، ایدز، عفونت ویروسی، عفونت قارچی، زخم معده، مشکلات کبدی، علایم یائسگی، زونا (بیماری ویروسی است که عامل مولد آن عامل آبله مرغان است)، گلودرد، ورم زانو، سل، کاندیدیاز یا برفک (نوعی بیماری قارچی است. این بیماری توسط یک نوع قارچ مخمر بنام کاندیداآلبیکانس ایجاد می‌شود. این قارچ گاهی به شکل غیربیماری‌زا در دهان، واژن، کشاله ران و زیربغل ودیگر مناطق مرطوب پوست وجود دارد)، بزرگ شدن پروستات، التهاب و درمان ورم مفاصل.

شیرین بیان,گیاه شیرین بیان
ریشه شیرین بیان حاوی بسیاری از ترکیبات ضد افسردگی است و جایگزینی عالی برای چای کوهی است. در این گیاه صد‌ها ماده شفابخش بالقوه دیگر نیز شناسایی شده است که شامل ترکیباتی از فلانوئید‌ها و استرژون‌های گیاهی مختلف (فیتواستروژن) می‌شوند. ترکیب درمانی اصلی این گیاه یعنی گلیسیرریزین (glycyrrhizin) که ۵۰ برابر شیرین‌تر از شکر است، تاثیرات مفید زیادی روی بدن دارد و باعث شده شیرین بیان گیاه ارزشمندی برای درمان بسیاری از بیماری‌ها باشد. به نظر می‌رسد که برای اجتناب از کاهش ناگهانی هورمون‌های غدد فوق کلیه مثل کورتیزول که اصلی‌ترین هورمون بدن برای مبارزه با استرس است، می‌توان از شیرین بیان استفاده کرد.
هم‌چنین این گیاه شهرت اثبات شده‌ای در درمان زخم معده دارد. شیرین بیان سطح اسید معده را پایین می‌آورد، سوزش معدهو سوء هاضمه را کم می‌کند و به عنوان یک ضد یبوست ملایم عمل می‌کند.
می‌توان برای اسپاسم، التهاب و ناراحتی در لوله گوارش از آن استفاده کرد. این گیاه با افزایش شیره صفرا و کاهش سطح کلسترول تاثیر مثبتی روی کبد دارد.
به نظر می‌رسد که شیرین بیان با افزایش سطح اینترفرون که یکی از مواد شیمیایی کلیدی سیستم ایمنی است و با ویروس‌های مضر مقابله می‌کند، ایمنی بدن را ارتقا می‌دهد. هم‌چنین حاوی آنتی اکسیدان‌ها و فیتواستروژن‌های خاصی است که می‌توانند برخی از عملکردهای استروژن‌های طبیعی بدن را انجام دهند و این امر بسیار در طی یائسگی مفید است. به نظر می‌رسد که اسید گلیسیرهیزینیک نیز از رشد بسیاری از باکتری‌ها و ویروس‌هایی مثل آنفولانزای نوع A جلوگیری می‌کند.
این گیاه با عملکرد آرام کننده و درمانی که در سیستم تنفسی دارد، ناراحتی و التهاب را کاهش می‌دهد و به همین خاطر در درمان سرفه‌های شدید، آسم و عفونت ریه به کار می‌رود.
شیرین بیان عملی شبیه به آسپرین دارد و برای کاهش تب و دردهایی مثل سردرد مفید است. اثر ضد حساسیت آن بسیار برای تب یونجه، التهاب آلرژیک غشاء مخاطی بینی، ورم ملتحمه، آسمی که به علت انقباض عضلات جدارقصبه الریه ایجاد می‌شود، مفید است. احتمالا به خاطر عملکردی که روی غدد فوق کلیوی دارد می‌تواند مقاومت بدن را در برابر استرس افزایش دهد. می‌توانید زمانی که تحت استرس احساسی یا فیزیکی هستید، بعد از جراحی با در طول دوره نقاهت یا وقتی که احساس خستگی یا کوفتگی می‌کنید، از آن استفاده کنید.

 

خواص شیرین بیان برای معده

از شناخته شده ترین خواص ریشه و ریزوم (ساقه زیر زمینی) شیرین بیان استفاده از آن در درمان زخم معده است. پزشکان طب سنتی به درمان زخم معده با شیرین بیان در زمان کوتاه سه تا چهار ماهه اعتقاد دارند. به طور کلی این گیاه به دلیل داشتن ماده موثره‌ای به نام «اسید گلیسیرینیک» در درمان زخم‌های گوارشی، به‌ویژه زخم معده، اثنی عشر و نیز التهاب معده (گاستریت) موثر است، همچنین مطالعات نشان داده است شیرین بیان دارای خواص ضدهلیکوباکترپیلوری است که این یافته نیز موید مفید بودن این گیاه برای کمک به درمان ناراحتی‌های گوارشی و رفع اسپاسمها دستگاه گوارش است. مهمترین خاصیت شیرین بیان که جدیدا کشف شده است و در اروپا و آمریکا استفاده می شود، درمان سرطان معده با این گیاه ارزشمند است.

مکانیسم تاثیر شیرین بیان برای معده، به این صورت است که شیرین بیان به واسطه ترکیبات ذکر شده، سطح اسید معده را پایین می‌آورد، سوزش معده و سوء هاضمه را کم می‌کند و در نهایت به عنوان یک ضد یبوست ملایم عمل می‌کند و می‌توان از آن، برای رفع اسپاسم، التهاب و ناراحتی در لوله گوارش استفاده کرد. همچنین این گیاه با افزایش شیره صفرا و کاهش سطح کلسترول تاثیر مثبتی روی کبد هم دارد. به طور کلی بیماری ورم معده، التهاب پوشش داخلی معده است و تنها یک بیماری محسوب نمیشود، بلکه گروهی از بیماری هاست و ممکن است موجب خوردگی مخاط معده و خونریزی شود. بنابراین عجیب نیست که عدهای از اطبا سنتی اعتقاد دارند، زمانی که معده پاک و سالم باشد تمام اعضای بدن سالم هستند و این ویژگی مهمترین خاصیت گیاه شیرین بیان است.

نحوه مصرف

بخش مورد استفاده دارویی گیاه ریشه بیان ریشه و ریزوم آن است. عصاره گیاه شیرین بیان، با جوشاندن ریشه گیاه و تبخیر بخش عمده آب آن، به دست می آید که مادهای به رنگ سیاه مایل به قهوهای است، این ماده به دو صورت جامد و شیره عرضه برای استفاده دارویی عرضه میگردد. از این عصاره، در پزشکی، داروسازی، صنایع غذایی و بهداشتی استفادهمیشود. از دیگر کاربردهای عصاره شیرین بیان، شیرین کردن فرآورده های غذایی و صنعت شیرینی و شکلات است، چون ۵۰ برابر شکر شیرینی دارد و علاوه بر این، خواص دارویی مفیدی هم دارد.

  • تهیه شربت شیرین بیان: برای ساخت شربت شیرین بیان باید ریشه بدون پوست این گیاه را پودر کرده و با آب مخلوط نمایید و آنقدر بجوشانید تا غلیظ شود.
  • تهیه دم کرده شیرین بیان: برای درست کردن دم کرده شیرین بیان باید ۵۰ گرم ریشه شیرین بیان بدون پوست را آسیاب کنید و در یک لیتر آب جوش بریزید و بگذارید مدت ۱۰ دقیقه دم بکشد.
  • تهیه جوشانده شیرین بیان: برای درست کردن جوشانده شیرین بیان باید ۵۰ گرم ریشه شیرین بیان بدون پوست را آسیاب کرده و در ۱۰۰گرم آب بریزید و آنقدر بجوشانید که دوسوم آن باقی بماند.
  • تهیه جوشانده شیرین بیان برای معده درد: به این منظور ۱۰ گرم از ریشه تمیز شده شیرین بیان و به همان میزان ریشه انار شیرین را با یک لیوان آب سرد به مدت پانزده دقیقه آهسته جوشانده، صاف کرده و ناشتا به مدت ۴۰۰ روز مصرف کنید.
  • تهیه جوشانده شیرین بیان برای رفع نفخ، ریفلاکس و ترشی معده: به این منظور ریشه شیرین بیان را کوبیده و به میزان دو قاشق سوپ خوری به همراه یک قاشق نعناع پودر شده، یک قاشق بابونه، یک قاشق پونه و یک قاشق زیره سبز مخلوط کرده و بعد از هر وعده غذا، یک قاشق مرباخوری از این ترکیب را با یک لیوان آب جوش ده دقیقه دم کرده به جای چای بنوشید.
  • نحوه مصرف عرق شیرین بیان: به جای استفاده از گیاه شیرین بیان میتوان از عرق این گیاه استفاده نمود، مقدار مصرف عرق شیرین بیان برای بزرگ سالان، روزی سه بار یک فنجان و برای کودکان، روزی سه بار به میزان نصف فنجان است و بهتر است این عرق در وسط غذا میل شود.

شیرین بیان,گیاه شیرین بیان,شیرین بیان خشک  شده

خواص این گیاه برای پوست

ماساژ صورت با عصاره شیرین بیان

عصاره شیرین بیان یکی از مفیدترین و پرکاربرد‌ترین عصاره‌های گیاهی در تهیه محصولات آرایشی و بهداشتی است. بسیاری از محصولات برطرف‌کننده لک‌های پوستی از عصاره یا اسانس شیرین بیان در ترکیب خود استفاده می‌کنند زیرا این ترکیب یکی از مناسب‌ترین ترکیب‌های شفاف‌کننده و یک مرطوب‌‌کننده پوست است. درصورتی که به عصاره این گیاه دسترسی دارید می‌توانید یک روز در میان صورت و گردن خود را به‌طور کامل با عصاره شیرین بیان نرم و آرام ماساژ دهید. این ماساژ به شما کمک می‌کند تا علاوه بر یک دست شدن رنگ پوست‌تان عضلات صورت‌تان نیز فرم مناسبی به دست آورند.

 

دیگر فواید شیرین بیان

کنترل مشکلات تنفسی و گلوی زخم

شیرین بیان با کمک به کم کردن مخاط در مجاری تنفسی، تجمع خلط و سرفه را بهتر می‌کند. این گیاه باعث می‌شود همراه با سرفه خلط و ذره‌های دیگر مخاطی بیشتری از مجاری تنفسی خارج شوند. هم‌چنین به آرام کردن اسپاسم‌های برونشیتی کمک می‌کند. این گیاه زخم‌های گلو را التیام می‌بخشد و با ویروس‌هایی که باعث بیماری‌های تنفسی می‌شوند و تولید بیش از حد مخاط مبارزه می‌کند.

 

شیرین بیان علایم سندروم خستگی مزمن و فیبرومیلژیا (دردهای اسکلتی-عضلانی) را کم می‌کند

گلیسیرریزین با افزایش فعالیت کورتیزل، انرژی را بیشتر می‌کند، استرس را کم می‌کند و علایم بیماری‌هایی که به سطح کلسترول حساس هستند کاهش می‌دهد؛ از جمله این بیماری‌ها می‌توان به سندروم خستگی مزمن و فیبرومیلژیا (دردهای اسکلتی-عضلانی) اشاره کرد.

 

با ورم کبد مبارزه می‌کند.

شیرین بیان هم از کبد محافظت می‌کند و هم در درمان این ارگان حیاتی نقش به سزایی دارد. خواص ضد التهابی این گیاه به کاهش التهاب کبد کمک می‌کند. شیرین بیان با ویروسی که عموماً مسئول ورم کبد است مبارزه می‌کند و ترکیبات آنتی اکسیدان با ارزشی را تغذیه می‌کند که به حفظ سلامت کلی کبد کمک می‌کنند.

 

سندرم پیش از قاعدگی (PMS) و مشکلات زمان قاعدگی را درمان می‌کند

فیتواستروژن‌های موجود در شیرین بیان اثر استروژنی ملایمی دارند و باعث می‌شوند این گیاه به طور بالقوه برای کاهش علایم خاص سندرم پیش از قاعدگی (PMSS) مفید باشد. از جمله نشانه‌های این سندرم کج خلقی، نفخ، حساس بودن سینه‌ها است. گرچه گلیسیرهیزین موجود در شیرین بیان اثر استروژن‌های خود بدن را از بین می‌برد، تاثیر استروژنیک ملایمی که توسط فیتواستروژن‌ها ایجاد می‌شود عمل آن را باطل می‌کند.

 

از بیماری قلبی جلوگیری می‌کند

مطالعات اخیر دریافته‌اند که شیرین بیان با محدود کردن تاثیر مخرب کلسترول مضر یا LDL، از مسدود شدن سرخرگ قلب جلوگیری می‌کند و به عملکرد سالم آن منجر می‌شود. این تحقیق نشان می‌دهد که دوز بسیار کم شیرین بیان (۱۰۰ میلی گرم در روز) چنین تاثیری دارد.

هشدار:

  • این گیاه را با شیرین بیان قنادی‌ها اشتباه نگیرید زیرا آنها حاوی میزان ناچیزی شیرین بیان هستند و در حقیقت با بادیان رومی مزه‌دار شده‌اند.
  • شیرین بیان می‌تواند منجر به عدم دفع آب و افزایش فشار خون شود. اگر از فشار خون بالا رنج می‌برید باید از استفاده طولانی مدت از این گیاه خودداری کنید.
  • می‌تواند باعث تحریک خفیف غدد فوق کلیه شود.

شیرین بیان,شیرین بیان خشک  شده

زمینه مصرف گیاه شیرین بیان

ضد حساسیت، ضد ورم و آماس، ضد التهاب، تسکین دهنده، ملین، استروژینیک (ملایم)، خلط آور، ضد یبوست، تعدیل کننده درد سینه، آرام بخش

 

شیرین بیان برای این بیماری‌ها توصیه می‌شود

بیماری آدیسون (تخریب تدریجی و پیش‌رونده غدد فوق‌کلیوی)، ورم آلرژیک غشاء مخاطی بینی، ورم مفاصل، آسیب پای ورزشکاران، طاسی، برونشیت، بورسیت (آماس کیسه‌های مفصلی)، زخم‌های شانکر، زکام مجرای فوقانی دستگاه تنفسی، خستگی مزمن، سرماخوردگی، ورم مخاط روده بزرگ و عفونت‌های روده، ورم ملتحمه، یبوست، سرفه، شوره سر، افسردگی، زخم اثنی عشر، نفخ، خستگی مفرط، فیبرومیالژیا، آنفولانزا، عفونت‌های قارچی، التهاب معده، التهاب لثه و پوسیدگی دندان، نقرس، تب یونجه، سوزش سر دل، هپاتیت، التهاب کیسه صفرا، بیماری کبد، بیماری لایم، یائسگی، بزرگ شدن پروستات، پسوریازیس، زونا (بیماری ویروسی است که عامل مولد آن عامل آبله مرغان است)، گلو درد، اختلالات طحال، التهاب تاندون، مشکلات گلو، سل، زخم معده، عفونت‌های ویروسی، عفونت‌های قارچی. کاهش اسید معده و از بین بردن سوزش سر دل و سوء هاضمه. افزایش جریان صفرا و پایین آوردن کلسترول. بهبود مقاومت بدن نسبت به تنش جسمی و روحی.

 


منابع: پارسه گرد ، ستاره ، مجله دلگرم

Leave a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *